Hoe fotografeer je sterren?

Als het ‘s nachts helder is, kun je prachtige foto’s maken van de sterren. Het fotograferen van vallende sterren of de melkweg hoeft helemaal niet zo moeilijk te zijn. Volg de stappen op deze pagina en je maakt zelf ook de mooiste sterrenfoto’s!

Wat heb je nodig om sterren te fotograferen?

Je hebt vier dingen écht nodig voor sterrenfotografie: een spiegelreflex- of systeemcamera die hoge ISO-waardes aankan en in RAW kan fotograferen, een lichtsterke lens, een statief en een afstandsbediening. Met een statief staat je camera stevig op zijn plek. En doordat je je camera niet aanraakt tijdens het bedienen met een remote, ontstaat er geen bewegingsonscherpte wanneer je de foto maakt.

Welke lens is geschikt voor sterrenfotografie?

Voor het fotograferen van vallende sterren heb je een lichtsterk objectief nodig. Dat betekent dat je een lens met een lichtsterkte van f/2.0 of groter moet hebben (een lager getal zoals f/1.8 of f/1.4). Een lichtsterke lens hoeft niet duur te zijn: een 50mm f/1.8 is bij vele merken vriendelijk geprijsd en het is ook nog eens een heel veelzijdig objectief! Wil je meer van de omgeving erbij in beeld, kijk dan naar een groothoek zoals een of 16-35mm óf een vast brandpunt objectief met een bereik dat daar tussen in ligt.

Hoe fotografeer je de melkweg?

Zet je camera op een statief en gebruik de M-stand
Gebruik een hoge ISO-waarde waarbij je camera nog niet zo veel ruis krijgt, bijvoorbeeld ISO3200
Zet het diafragma zo groot mogelijk (een laag F-getal zoals f/2.8)
Pas je sluitertijd aan op de hoeveelheid licht die je binnen wil laten komen
Stel handmatig scherp op de lichtste sterren met behulp van de live-view modus
Druk af met je afstandsbediening om alle bewegingsonscherpte uit te sluiten

De regel van 400

De aarde draait. En bij het fotograferen met langere sluitertijden, veranderen daardoor de sterren-puntjes soms in strepen op je beeld. Hoe langer de brandpuntsafstand van je lens, hoe korter de maximale belichtingstijd kan zijn voor dat effect ontstaat. Voor het fotograferen van een sterrenspoor of ‘star trail’ heb je lange sluitertijden nodig, maar om de sterren als ‘echte’ sterren in beeld te krijgen, is er een som om je maximale sluitertijd te berekenen. Dit is de ‘regel van 400’. Denk daarbij aan de cropfactor van je camera, als je geen fullframe camera hebt. Twee voorbeelden:

Cropcamera

Een 35mm op een 1.5x crop camera:
400 / (35 x 1.5) = maximaal 7.6 seconden

Fullframe camera

Een 35mm op een fullframe camera:
400 / (35 x 1) = maximaal 11.4 seconden

Een goede locatie zoeken voor nachtfotografie

Begin met oefenen op een vertrouwde plek vlakbij huis en leer daar eerst je camera goed bedienen in het donker. Daarna kun je eens verder kijken. Binnen Nederland is er veel lichtvervuiling en er zijn weinig plekken waar het écht donker is. Goede, donkere locaties zijn de Afsluitdijk bij Breezand, het Aekingerzand, het Lauwersmeergebied, de Waddeneilanden en langs de noordkust. Bij optimale omstandigheden kun je ook naar de Veluwe.

Scherpstellen in het donker

Het is lastig om scherp te stellen in het donker. Stel handmatig scherp op de meest felle ster, maak een foto en controleer de scherpte op je scherm door de foto op 100% in te zoomen. Of kies juist voor een punt dichtbij waar je op scherp kunt stellen, zoals een boom of een rots, en draai de scherpstelring daarna op het 'oneindig' punt. Dit wordt aangegeven met het oneindig symbool.